“Golden Rule of Aviation คือ แนวคิดพื้นฐานที่นักบินยึดถือเป็นหลักปฏิบัติสำคัญ เพื่อสร้างความปลอดภัยให้กับการบิน ซึ่งประกอบไปด้วย การควบคุมเครื่องบินให้มั่นคง (Aviate) รู้ตำแหน่งและทิศทาง (Navigate) และการติดต่อสื่อสาร (Communicate)”
คุณรวิศ หาญอุตสาหะ ได้กล่าวถึงกรอบแนวคิดนี้ผ่านหนังสือ ‘Dancing with the Storm’ เพื่อเปรียบเทียบสถานการณ์ระหว่าง พายุลูกใหญ่ กับ ปัญหาในการทำธุรกิจ ที่ต่างก็ต้องบริหารความยุ่งยางและซับซ้อนไปพร้อมๆ กัน
โดยหยิบยกประเด็นที่ว่า อุตสาหกรรมการบินต้องเตรียมแผนที่รัดกุมอยู่เสมอ แต่เมื่อบินขึ้นจริงๆ ก็เต็มไปด้วยสิ่งที่คาดเดาไม่ได้ ไม่ว่าจะเป็นปัญหาด้านเครื่องยนต์ สภาพอากาศ ความผิดพลาดเล็กๆ น้อยๆ ที่นำไปสู่พายุลูกใหญ่
ดังนั้น นักบินที่บังคับเครื่องบินให้รอดจากหายนะได้นั้น จะต้องเข้าใจในหลักการของ Golden Rule of Aviation อย่างลึกซึ้ง เฉกเช่นเดียวกันกับการบริหารธุรกิจ…
หากให้ยกตัวอย่าง ‘สิ่งที่ส่งผลให้เกิดความวุ่นวายในโลก’ ขึ้นมาคนละหนึ่งอย่าง เชื่อว่าทุกคนสามารถหยิบยกออกมาบรรยายได้นานนับชั่วโมง ไม่ว่าจะเป็นวิกฤตเศรษฐกิจ การเมือง โรคระบาด ทุกอย่างสามารถเป็นผ้าเบรคให้กับอัตราการเติบโตของธุรกิจคุณได้ทั้งนั้น
ด้วยเหตุผลนี้เอง หลักการอย่าง Golden Rule of Aviation จึงน่าสนใจมากๆ กับการหยิบมาประยุกต์ใช้ในการแก้ไขปัญหา ที่ฉุดรั้งธุรกิจของคุณอยู่ในยามที่พายุโหมกระหน่ำ
และเนื่องในโอกาสพิเศษที่ Future Trends ได้ร่วมพูดคุยกับคุณรวิศ ในรายการ “Wartime CEO : วิชาวิกฤต มุมคิดซีอีโอ” เราจึงอยากมาแชร์กรณีศึกษาของการประยุกต์ใช้แนวคิดนี้กับการทำธุรกิจจริงเสียหน่อย ว่าเป็นอย่างไร
[ วิธีประยุกต์ใช้ ‘Golden Rule of Aviation’ กับศรีจันทร์ ในแบบฉบับของคุณรวิศ หาญอุตสาหะ ]
การประยุกต์ใช้แนวคิด Golden Rule of Aviation ในแบบฉบับของคุณรวิศ ในช่วงวิกฤตธุรกิจ สามารถมองเห็นได้อย่างชัดเจนตั้งแต่หัวข้อแรกอย่าง Aviate หรือการควบคุมประคองธุรกิจให้มั่นคง
ซึ่งคุณรวิศเปรียบเทียบสิ่งนี้ได้กับการรักษา ‘กระแสเงินสด’ (Cash Flow) โดยที่เขาย้ำว่ามันคือเส้นเลือดใหญ่ที่ต้องมอนิเตอร์อย่างใกล้ชิดทุกวัน
“ธุรกิจที่ขาดทุนยังสามารถอยู่ได้ถ้ามีกระแสเงินสด…ในขณะที่ธุรกิจที่ทำกำไรได้มากมายขาดสภาพคล่องย่อมล้มละลายได้ทันที” ดังนั้น คุณต้องควบคุมกระแสเงินสดให้อยู่หมัดเพื่อประคองความมั่นคงเอาไว้
ในด้านการประคองเครื่อง ความหมายนี้ยังรวมถึงการรัดเข็มขัดโดยแยกแยะระหว่าง ‘ความจำเป็น’ และ ‘ความอยากได้’ เพื่อตัดค่าใช้จ่ายที่ไม่สำคัญ ในขณะที่การรักษาขวัญและกำลังใจของพนักงานผ่านนโยบายที่ชัดเจน เช่น การไม่เลิกจ้าง ก็สามารถช่วยให้คุณรักษาเสถียรภาพภายในองค์กรได้อย่างมั่นคง
ในส่วนของ Navigate หรือการรู้ตำแหน่งและทิศทาง คือการปรับกลยุทธ์ให้เท่าทันสถานการณ์ที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลา โดยคุณรวิศเน้นการระบุ ‘จุดเปราะบาง’ (Choke Point) ในห่วงโซ่อุปทานเพื่อหาทางเลือกสำรอง
พร้อมกับการปรับพอร์ตโฟลิโอสินค้าให้ตรงกับความต้องการของตลาด เช่นกรณีของโควิด เครื่องสำอางมีความนิยมที่เสื่อมถอยลง แต่สกินแคร์กลับได้รับความนิยมมากยิ่งขึ้น ศรีจันทร์ไม่เลือกดึงดันอยู่กับสินค้าเพียงชนิดเดียว แต่พร้อมเปลี่ยนเพื่อให้สินค้าตรงกับความต้องการของตลาดในทันที
นอกจากนี้การออกสินค้าขนาดเล็กลง เพื่อให้ตอบโจทย์กำลังซื้อที่ลดลงของผู้บริโภคก็เป็นหนึ่งทางเลือกที่ช่วยให้กำหนดทิศทางได้ ซึ่งรวมไปถึงการนำ Data และ AI มาช่วยในการวิเคราะห์และตัดสินใจเพื่อให้เห็นมิติของปัญหาที่ลึกซึ้งและแม่นยำขึ้น
แต่สิ่งหนึ่งที่ต้องไม่ลืม คือ การนึกภาพตามสถานการณ์ ทั้งในกรณีที่ดีที่สุดและแย่ที่สุดเสมอ เพื่อให้ธุรกิจพร้อมรับมือกับทุกทิศทางที่จะเกิดขึ้นในอนาคต
สุดท้ายคือ Communicate หรือการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพ ซึ่งในภาวะวิกฤตจะต้องเพิ่มความถี่และความชัดเจนให้มากขึ้นเป็นพิเศษ คุณรวิศให้ความสำคัญกับการสื่อสารที่ตรงไปตรงมากับพนักงานผ่านการประชุม Town Hall เพื่อแจ้งสถานการณ์และแผนการดำเนินงานอย่างสม่ำเสมอ
ในขณะเดียวกันก็ยังต้องสื่อสารอย่างใกล้ชิดกับ Stakeholders ทุกกลุ่ม ทั้งคู่ค้าและซัพพลายเออร์เพื่อหาทางออกร่วมกัน เช่น การขอตึงราคาสินค้าหรือการแยกค่าธรรมเนียมพิเศษ (War Premium) แทนการขึ้นราคาทั้งหมด
อย่างไรก็ตามผู้นำจะต้องไม่ลืมทักษะการสื่อสารด้วยความเห็นอกเห็นใจ เพราะมันไม่เพียงแต่ช่วยลดความตระหนก แต่ยังเป็นการสร้างความสัมพันธ์ที่แน่นแฟ้นกับลูกค้าและพันธมิตรในระยะยาว เพื่อให้ทุกฝ่ายสามารถก้าวผ่านวิกฤตและ ‘รอด’ ไปด้วยกัน
รับชมเนื้อหารายการ Wartime CEO “ถอดกลการรบ(ที่ไม่ลับ) ฉบับผู้นำศรีจันทร์ | Wartime CEO วิชาวิกฤต มุมคิดซีอีโอ Lesson 01” ฉบับเต็มได้ที่ลิงก์
https://youtu.be/uY28rF5BgUI?si=APB-fUw7pd8kK0sX
ข้อมูลบางส่วนจาก หนังสือ ‘Dancing with the Storm’ โดย รวิศ หาญอุตสาหะ สำนักพิมพ์ Koob
